Contact/email    <-Vorige  
HTMfoto.net / HonderdprocentHaags.nl is een particuliere website en heeft geen enkele binding met HTM, behalve dat de webmaster ook trambestuurder is bij diezelfde HTM.

Deze website wordt dagelijks bijgewerkt. Laatste update: 30-3-2017, 11:39 uur.
  Het 100-dagen Nieuwsarchief   HTM in het nieuws   Waar is deze foto genomen?  

  - Welkom 
   
bezoeker
  - Persoonlijk welkom? 

  - Den Haag 
  - Scheveningen 
  - Loosduinen 
  - Toen & Nu 
  - Waar de trams zijn 

  - Bus 
  - Tram 
  - RandstadRail 
  - Meer HTM 
  - (Oud) Collega`s 
  - Soms gaat het fout 
  - foto`s uit het archief 

  - Wat is nieuw? 
  - Links 
  - webmaster 

      



Buitenlijner 72 op het Stationsplein Leiden in 1960
foto van Henk Odendaal uit de collectie van Frank Faber




 Mail deze pagina 


Rob Kievit | 30-5-2011
@Haagse_Meester
en verder iedereen, natuurlijk: de meest gedetailleerde info over Retourtje Leiden staat nu (mei '11) online bij de NVBS
http://www.nvbs.com/OverNVBS/NVBS80Activiteiten.htm#oproeptramfeest
Later meer!

Victor Bax | 21-2-2011
De tram moet terug in Leiden!

Huh | 21-2-2011
De H41 heeft ook die dodemaninstallatie van een eenmansombouwer geërfd :)

Victor | 21-2-2011
Dodemansinst. is ook aanwezig in de H41.

erven sleeboom | 17-2-2011
Geen idee waarom de HTM koos voor linksom schakelen. Mogelijk vond men deze schakelwijze "beter" om de reden die ik hieronder noemde: het samenvallen van de remmende beweging van de rijkruk met het naar voren "vallen" van de bestuurder. Maar heel erg nodig of handig is deze eigenwijzigheid inderdaad niet.

Peter | 14-2-2011
Vraagje: waren de buitenlijners uitgerust met een dodemanspedaal
.

Nee. Een dodemansinriching kwam alleen voor de tot eenmanwagen ingerichte ombouwers.

museummedewerker | 17-2-2011
@erven sleeboom: wat bewoog de HTM dan om toen van die standaard af te wijken ? Financieel gezien is die keuze niet logisch omdat een afwijking van de standaard altijd duurder is. Er moet dus een andere motivatie zijn.....

erven sleeboom | 17-2-2011
Rien:
De boetes voor petlozen waren in 1960 al afgeschaft, ergens in de jaren vijftig moet dat gebeurd zijn. Op sommige zomerse foto's van omstreeks 1955 zie je bestuurders zonder pet, in overhemd en met opgerolde mouwen... oei, wat gewaagd, man.

erven sleeboom | 16-2-2011
Die standaardisatie was er wel, want in heel Nederland werd, net als in het overgrote buitenland, "rechtsom" geschakeld. Alleen in Den Haag dus niet, en omdat de directeur van de TET van de HTM afkomstig was, ook niet in Enschede. Het TET-personeel werd in Den Haag opgeleid op de trams.
Bij de schakelkasten van de Limburgers werd de schakelrichting omgekeerd voordat ze als HTM 81-90 in dienst kwamen.

Museummedewerker | 16-2-2011
Over "Haags" schakelen of niet: het maakt voor de veiligheid niet uit. Inderdaad zal de bestuurder bij remmen wat naar voor gaan bewegen. Dat gebeurt bij iedereen in een voertuig dat vertraagt en is het gevolg van de natuurkundige wet van behoud van energie. Hetzelfde geldt natuurlijk voor reizigers in een voertuig dat versnelt. Die worden naar "achter" bewogen.

De positie van de rijkruk in de nulstand (neutrale of uitneem-stand) is wel van belang voor de veiligheid. Die stand zou zodanig moeten zijn dat als iemand er per ongeluk tegen stoot vanaf een positie achter of naast de schakelkast, de rijkruk "vanzelf" in een remstand komt en niet in een rijstand.

Voor de schakelwijze kan men verder stellen dat "met de klok mee" schakelen zou betekenen dat men remt en "tegen de klok in" zou betekenen dat men versnelt. Dat analoog aan een bout, schroef of kraan, namelijk respectievelijk vast (dicht) of los (open).

Dit geschreven hebbende: het is een groot raadsel waarom de diverse elektrische tramweg maatschappijen vroeger niet hebben gekozen voor standaardisatie. Dat is nog vreemder als men weet dat tramweg maatschappijen hun eerste elektrische trams vaak van dezelfde fabrieken en volgens dezelfde ontwerpen betrokken......

Rien Solcer | 16-2-2011
Een vraagje over het uniform: Moest in 1960 de bestuurder een pet dragen tijdens dienst, voor het niet dragen kreeg je toch een boete?

Betweter | 16-2-2011
@Victor: natuurlijk, al kan ik niet 'verkeerd' schakelen

Victor | 16-2-2011
@betweter: respect voor jezelf?

Betweter | 14-2-2011
@Erven:dat klopt.

erven sleeboom | 14-2-2011
Voorzover ik weet is het absoluut niet de bedoeling dat iemand beide systemen hanteert. Bij onverwachts remmen is dat levensgevaarlijk. Door middel van een omkeerinrichting tussen schakelkast en rijkruk (bijvoorbeeld bij de ex-RET-ers van de HTM en nu bij de HTM 274 in het Openluchtmuseum) wordt verwarring voorkomen.

Betweter | 14-2-2011
Natuurlijk is 'Haags' schakelen beter, daarom heet het ook zo Overigens heb ik wel respect voor mensen die foutloos 'verkeerd'kunnen schakelen, een beetje alsof je in een auto het rem- en gaspedaal omwisselt.

snugger | 14-2-2011
@Loek Seuneke: de Bock is met bee-ooh-cee-kaa...

Loek Seuneke | 14-2-2011
Er staat een mooie zadelfoto in Allemaal voorzien ? van Ron F de Bok op pagina 105

erven sleeboom | 14-2-2011
De 72 had geen nieuwe lagere Oerlikon-schakelkasten gekregen en behoorde tot de zogenaamde 'aftikkers' met de oude hoge sleepringcontrollers, die na de opheffing van de Leidse lijn in 1961 allemaal gesloopt zijn. De Oerlikons mochten blijven tot 1965 (museumwagen 57 heeft hoge SSW-controllers, maar geen aftikkers). In zijn boekje over de HTM-buitenlijnen heef Johan Blok dit allemaal uitputtend beschreven.

Nog iets over het 'Haags' schakelen (dat verder in Nederland alleen voorkwam bij de TET op de lijn Enschede-Glanerbrug). Volgens mij is dat eigenlijk de 'betere' manier, want bij het remmen val je enigszins naar voren en hoef je niet tegelijk een tegengestelde rembeweging te maken. Of een zittende of staande positie daarbij een voordeel of een nadeel is, kan ik niet beoordelen. Ik heb in mijn leven alleen Haags geschakeld en daarbij nooit gezeten.

Anton Zonneveld | 14-2-2011
@ Raymond Naber: Bedankt weer voor je heldere lezing. Anton.

Peter | 14-2-2011
Vraagje: waren de buitenlijners uitgerust met een dodemanspedaal

Raymond Naber | 14-2-2011
Over het zitten op zadels;

een aantal stadstramtypen van HTM hebben afneembare zadels. Mijn eigen ervaring is dat deze zadels dan worden toegepast bij relatief hoge schakelkasten en het dan niet prettig is ze te gebruiken. Ook de getoonde Buitenlijner heeft hoge schakelkasten. De A106 heeft een klapbankje maar ook hoge schakelkasten en zal ook staand worden bediend, dan heb je trouwens ook een beter uitzicht. De HTM 90 (ex LTM 610) die nu in Scheveningen weer een Haags uiterlijk krijgt heeft ook een hoge schakelkast maar die werd bij de verbouwing door Werkspoor in 1951 dwars gezet in de bestuurderskabine en verlaagd geplaatst op een dubbele vloer. De Haagse Limburger had wel een klapbank waar de bestuurder op zat, de verlaagde schakelkast was dan goed te bedienen. De A327 heeft een soort van u-vormige stang achter de bestuurder waar je heel comfortabel tegenaan kunt leunen en die steun geeft. De Rotterdamse vierassers hebben ook allemaal de mogelijkheid een zadel te plaatsen maar ook hier zijn de schakelkasten relatief hoog waardoor het helemaal niet comfortabel is zo te rijden. Wat wel uitmaakt is dat deze RET vierassers een schakelwiel hebben in plaats van de Haagse rijkruk. Daarbij kan het ook nog eens uitmaken of je Haags of Amsterdams schakelt (linksom rijden - kruk op acht uur in nulstand - of rechtsom rijden - kruk op elf uur in nulstand). Resumerend: mijn eigen ervaring is met die zadels niet zo positief.

Raymond Naber

wim van houts | 13-2-2011
@adje
Dit is een foto van een stadswagen die hadden balkonstangen waar hij aan werd gehaakt . De buitenlijners hadden dit niet vandaar de voet(plaat) om te kunnen zitten.

Adje | 13-2-2011
Over dat zadel: zie blz. 91 van 'Haagse trams' van J. Blok!

Coos | 12-2-2011
De dubbele schuifdeur naar het voorbalcon moest tijdens de rit altijd gesloten blijven, overdag tegen de tocht en 's avonds vooral tegen het refectielicht vanuit 'binnen', vandaar die zwarte doek tussen de twee palen, waaraan het zadel vast kon. In de drie jaar dat ik met lijn 15 naar school reed heb ik het zadel maar zeldzaam zien gebruiken. De conducteur bediende zijn klanten op het voorbalcon steevast via het kleine klapluikje in de gesloten deur met de bekende kreet "ALLEMAAL VOORZIEN?".

erven sleeboom | 12-2-2011
Sorry dat ik dit even niet weet, maar wat is ook weer de H312? Is dat niet die grijs geschilderde 290-er? Nou, de 290-ers hadden ook een afneembaar zadel, hoor, net als de andere HTM-stadsmotorwagens.
En ook bij de latere Blauwe tram-typen kon de bestuurder zitten als hij dat wilde. Raymond Naber kan vast wel vertellen hoe dat bij de A100-en ging. Ik sluit niet uit dat dit vóór 1920 bij de NZH inderdaad verboden was. Een conducteur mocht tenslotte ook niet gaan zitten.

De meeste bestuurders wisselden het staan en zitten af. Vooral op een druk trajectgedeelte in binnensteden stonden ze liever. Dan reageer je net even alerter en je ziet meer. Bij een lang recht stuk gingen ze dan zitten.
Maar er waren genoeg (jongere) bestuurders die het zadel in een hoek gooiden en altijd bleven staan. Zo lekker zat dat zadel helemaal niet, het was bepaald geen ergonomisch verantwoord meubelstuk. De bestuurdersstoelen op de PCC's waren al een heel stuk comfortabeler, al vonden de meesten de 1000-stoel te hard en die van de 1100-en te zacht. Pas eind jaren '60 kwam er een uitgekiende verstelbare bestuurderszetel.

De bestuurder van de hier afgebeelde 72 staat ook overeind tijdens de passage van het Stationsplein, maar als ik hem zo zie lachen beschouwt hij zijn werk niet als zwaar.

Jan van Staalduinen | 11-2-2011
Nog even de zadels: De stadswagens hadden alle twee stangen achter de bestuurder, waar een gordijn tegen de reflectie tussen hing en waaraan het zadel - ook weer op meerdere hoogtes - kon worden gekoppeld.
Op lijnen met een wissel-eindpunt(en) werd het zadel meestal niet mee- verhuisd, maar in de hoek geparkeerd. Heen zitten, terug staan was een goede manier om het langer vol te houden, werd me verteld.

Anton Zonneveld | 11-2-2011
@ Snugger: Enige tijd geleden ben ik met Raymond Naber de A106 gaan verplaatsen van remise Scheveningen naar remise Lijsterbesstraat. Deze werd van remise Scheveningen naar remise Lb getrokken door de H312. Daarna zijn we met de H312 terug naar Scheveningen gereden. Of ik nu bij de bestuurders in de A106 of H312 de vraag stelde weet ik niet meer, in ieder geval kwam op de vraag waarom "in deze tram" geen zadel aanwezig was, als antwoord dat dit bij "deze tram" niet mogelijk is en zelfs het woord verboden in voor kwam. Dan vond ik het beroep trambestuurder in die tijd maar een vermoeiend (staande) beroep. Verder ben ik daar niet op in gegaan. Vandaar dat ik dit nu aan de orde stel in de hoop dat iemand uitleg kan geven waar dit van af hangt bij het type tram.

JWB | 11-2-2011
Ik meen mij uit mijn Rotterdamse tijd te herinneren dat ook bij de RET zulke 'zetels' gebruikt werden. Of was dat bij de blauwe? Wellicht was het een standaard item in de tijd waarin de bestuurder zijn werk hoofdzakelijk staande deed. Een dergelijk 'hangzadel' is dan DE oplossing. Het schijnt dat ze bij Ryanair ook weer terugkomen zodat we straks staande kunnen vliegen! Maar dat is weer een heel ander chapiter. Vliegen wordt dan trouwens weer meer OV. Standaard geen recht op een zitplaats . . . . .

snugger | 11-2-2011
@Anton Zonneveld: u stelt een vraag aan Erven Sleeboom. Maar wie heeft beweerd dat zo'n zitzadel alleen maar mogelijk moet zijn geweest bij de Buitenlijn-motorwagens? Want dat is wat u suggereert. Dat het kennelijk bij ander HTM- of NZH-materieel niet mogelijk was. Erven Sleeboom (of wie dan ook) heeft zulks nimmer beweerd.
Ook de stadsmotorwagens van HTM (niet alle, en ook niet alle series) hebben de mogelijkheid gehad om zo'n zadel op het voorbalkon te bevestigen zodat de bestuurder kon zitten....

Anton Zonneveld | 11-2-2011
@ Erven Sleeboom:mag ik u wat vragen? Waarom kon dit alleen bij dit soort type trams en niet bij andere motorwagens zo'n zadel om te zitten? Zoals b.v. bij de A327? Of andere HTM-motorwagens. Waar hing dat van af?

wim van houts | 11-2-2011
ja dat zadel zoals het genoemt werd stond op een voet (plaat) en was in hoogte verstelbaar door middel van een pen en moest bij een kop eindpunt meegenomen worden naar het andere balcon.

erven sleeboom | 11-2-2011
Dick te Ede | 11-2-2011 | Klopt dit ?

Ja.

Dick te Ede | 11-2-2011
Ik zie dat de bestuurder staat, maar ik kan mij herinneren dat ze een soort zadel hadden die ze konden ophangen (op verschillende hoogtes) aan een verticale stang. Klopt dit ?

Hans R | 11-2-2011
Heel fraai, het is net of je bij de halte staat en bijna kunt instappen (was het maar waar )

JWB | 11-2-2011
-- sep-okt 2011 bij het Haags Openbaar Vervoer Museum zal worden gehouden in het kader van 80 jaar NVBS – 50 jaar opheffing Blauwe/Gele tram onder de titel “Retourtje Leiden” --





Haagse_Meester | 11-2-2011
@Jeroen: 1960 was een Olympisch jaar... Hoeft dus niet perse in Leiden te zijn

Tramhappening "Retourtje Leiden"? Waar kan ik daar meer over vinden?

Plaatje is overigens een juweeltje!

Haagse-Kareltje | 11-2-2011
Een heerlijk "opwarmertje" voor de Tramhappening "Retourtje Leiden" later in dit jaar.

Jeroen | 10-2-2011
Welke internationale happening vond er in augustus 1960 plaats in Leiden? Ik zie allemaal internationale vlaggen bij het station.

aldo markus | 10-2-2011
En daar zullen bestuurder en conducteurs er ongetwijfeld een hebben opgestoken...
Wat een tijdsbeeld! Om op posterformaat af te drukken.

Adje | 10-2-2011
Ja prachtig. Precies op het goede moment van de richtingaanwijzer. Op naar de Haarlemmerstraat!

FransW | 10-2-2011
Het zou nu niet meer kunnen, maar indertijd nog wel: tabaksreclame. I 72 heeft hier zichtbaar voor 3 verschillende merken tabaksreclame...

Simpele | 10-2-2011
Heel fraaie foto. Mijn complimenten. Kwalitatief goed en prachtig met die mooie tram.

Een in een reactie geeft aan dat de tekst van de pagina is aangepast n.a.v. deze reactie.

Reageer
Houdt er vooral rekening mee dat een reactie op deze
pagina ook in de toekomst van waarde moet zijn!


Naam    (graag uw echte naam)
Reactie

< i > < b > < u > < groot > < klein > < rood > < quote >

                                                                     

Type de 4 cijfers over    7850


* Met het plaatsen van uw reactie verklaart u accoord te gaan met de spelregels.
Lees de spelregels >>>